Cúm H1N1 gây tổn thương bất bình thường cho phổi

Các nhà khào cứu  Mỹ vừa cho hay là đại dịch cúm H1N1 có thể gây cục máu đông (blood clot) và những tổn thương  bất bình thường khác cho phổi

Hai báo cáo đăng trên tạp chí American Journal of Roentgenology cho thấy sự cẩn thiết phải chụp hình quang tuyến X và làm CT scan các dạng thức bất bình thường phát hiện nơi bệnh nhân bị cúm nặng và nhận định là có khó khăn trong việc chẩn  đoán bệnh cúm heo đối với một số bệnh nhân bị bệnh trầm trọng.

Cúm heo H1N1 hiện đang gây đại dịch và tuy rẳng cúm này không đặc biệt nguy hiểm tới tính mạng bệnh nhân nhưng lại làm nhiểu thanh niên trẻ tuổi và những trẻ em khác bị đau ốm ,mặc dẩu thông thường nhóm người này không bị ảnh hưởng bởi cúm mùa.

Bác sĩ Daniel Mollura thuộc Trung tâm Health Clinical Center, Maryland nói “ Vì vây điều chủ yếu là các bác sĩ lâm sàng phải có khả năng nhận  ra các ca đại dich cúm H1N1 trong những nhóm người có rủi ro cao, để có thể yêu cẩu làm những thử nghiệm định bệnh thích ứng, khởi sư phép trị liệu chống vi-rút và chuẩn bị những biện pháp hỗ trợ tập trung cần thiết”

Một người đàn ông tuổi  trung niên chỉ được chẩn đoán bệnh sau khi ông ta đã chết, nhưng các phát hiện bất bình thường trên hình chụp quang tuyến X của ông đã giúp cứu sống được những bệnh nhân tương tự khác,                                                                      Nhóm nghiên cứu của bác sĩ Mollura đã phát hiện trên hình chụp CTscan những vết mờ bất bình thường gọi là “ground-glass opacities” trong phổi của ông này. Măc dẩu ông này bị đau rất nặng và bị sốt, nhưng thử nghiệm cúm lại có âm tính nên các bác sĩ  đã không có điểu trị cúm cho ông ta                                                                                                             Bệnh nhân đã chết 5 ngày sau khi nhập viện  và khám nghiệm tử thi  đã xác nhân là ông ta bị cúm heo. Các tổn thương nhìn thẩy trên hình chụp CT scan phù hợp với những tôn thương trên phổi gây ra bởi vi rút

Theo một nghiên cứu khác của  Đại học Michigan được báo cáo trên cùng tạp chí  thì hình chụp CT scan của các bệnh nhân bị cúm heo nặng cho thấy nhiều người có vật nghẽn phổi (lung emboli) làm tắc các động mạch trong phổi. Các thuốc chống  đông máu có thể làm vỡ những cục máu đông đó và cứu sống bệnh nhân                                                                                                                                            Bácsĩ Prachi Agarwal cùng các đồng nghiệp đã quan sát 66 bệnh nhân được chẩn đoán bị cúm H1N1 , trong số đó có 14 người nằm trong khu chăm sóc tập trung (ICU), Tất cả 66 bệnh nhân  đểu được chụp hình quang tuyến X đễ ki ểm tra xem có bị viêm phổi hay không. CT scan (computer tomography scan) đã được thực hiện trên 15 bệnh nhân, trong số này có 10 người nẳm trong khu chăm sóc tập trung (ICU) và dùng máy trợ hô hấp. Bác sĩ Agarwal cho biết là năm trong số bệnh nhân nằm ICU có cục máu đông trong phổi.      Bácsĩ Agarwal nói “ Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy là những bệnh nhân bị cúm H1N1 nặng cũng có rủi ro bị vật nghẽn phổi (pulmonary emboli), mà chúng ta cần phải tìm kiếm kỹ càng với CT scan” Bà nói tiếp  “ Đa số các bệnh nhân bị cúm H1N1 khi chụp quang tuyến X đểu có hình chụp bình thường. Vật nghẽn phổi cũng thông thường không đưọc thẩy trong bệnh cúm . CT scan tỏ ra rầt hữu ích trong việc nhận diện những bệnh nhân có rủi ro bị biến chứng nghiêm trọng do tác hại  của vi-rút AH1N1  cũng như nhận diện một giải  bệnh rộng lớn hơn so với phép chụp hình ngực bằng quang tuyến X

H1N1 flu causes unusual damage to lungs: studies- Reuters-10/15/2009

Ghi chú

CTscan là một kỹ thuật sử dụng tia X để chụp hình  cơ thể cho nhìn thấy cấu trúc bên trong theo từng lớp cắt ngang (cross section) chứ không phải  dưới dạng những lớp hình chụp chồng chất lên nhau như trong phép chụp hình tia X qui ước .

Trong phép chụp hình tia X qui ước , máy phát xạ là một máy cố định và tập trung chùm tia X vào một vùng đặc biệt trên cơ thể để tạo những hình chụp hai chiều trên phim hoặc trên môt máy dò bằng số giống như chụp ảnh vậy. Còn trong phép CT scan thì đơn vị chiếu xạ xoay chung quanh cơ thể . Kết quả là sẽ được một xấp các hình chụp cắt ngang (gọi lá những lát) của bên trong cơ thể . Một máy điện toán sẽ phân giải các dữ liệu chụp được và đưa ra những hình chụp ba chiểu

Thí dụ : hình chụp tia X qui ước của bụng cho thấy hình các xương cũng như ảnh mờ chồng chất của gan, ruột, thận và lá lách. Trái lại hình chụp CTscan cho nhìn thấy rõ rệt các xương và các bộ phận cũng như cấu trúc bên trong và chi tiết giải phẫu học của tuyến tụy,  tuyến thượng thận, thận và các mạch máu.

Bài đọc thêm

Một vài trường hợp cúm heo đề kháng với thuốc tamiflu

Tổng hợp những điều cần biết vể bệnh cúm heo H1N1 (cập nhật)