Bệnh rụng tóc: nguyên-nhân, trị-liệu
Trong quá-trình mọc rồi rụng, một sơi tóc qua hai giai-đoan: giai đoan tăng-trưởng ban đầu (anagen) từ hai đến sáu năm và giai-đoan ngưng phát-triển (telogen) từ hai đến ba tháng. Đối với hầu hết chúng ta ,vào bất cứ lúc nào, 95 phần trăm tóc của chúng ta cũng ở giai-đoạn anagen và 10 phần trăm ỏ giai- đoạn telogen.
Sau khi môt sợi tóc rụng thì giai-đoan tăng-trưởng ban đầu (anagen) lại tái- diễn, và một sợi tóc mới sẽ mọc ra từ cùng một nang tóc (follicle) để thay thế sợi tóc đã rụng. Mỗi tháng sợi tóc mới mọc dài thêm khoảng nửa inch.
Bệnh rụng tóc có thể dẫn đến chứng hói (baldness) khi mà tỉ-suất tóc rụng vượf quá tỉ-suất tóc mọc lại hoặc tóc mới mọc thưa hơn, hoặc tóc rụng từng mảng.
CÁC NGUYÊN-NHÂN
Di-truyền là nguyên nhân gây nên chứng rụng tóc androgenetic alopecia.(rụng tóc di-truyền) Đàn ông thường hay bị chứng bệnh này . Người nào trong gia-đình có “dòng máu” bị chứng bệnh này thì có nhiều rủi- ro bị hói hơn. Di-truyền cũng ảnh hưởng tới tuổi bắt đầu rụng tóc và tới tốc-độ phát-triển và mức độ hói
Một loại chứng rụng tóc khác gọi là alopecia areata (rụng tóc từng vùng) đươc xếp vào loại bệnh miễn- dich , nhưng nguyên-nhân chưa được rõ. Ngưòi bị chứng bệnh này thông-thường có sức khỏe tốt. Nhiều khoa-hoc-gia cho là có những người có khuynh-hướng dể bị chứng rung tóc do ảnh hưởng của di-truyền và chứng bệnh này sẽ phát-tác khi có một yều-tố kích-thích từ bên ngoài như vi-rút chẳng hạn. Tóc có thể mọc lại trong trường-hợp alopecia areata
.
Còn có những nguyên- nhân khác gây nên rụng tóc tạm-thời như :
Bệnh tật; như tiểu đường, luput và bệnh tuyến giáp (thyroid)
Suy dinh dưỡng do chế-độ ăn uống thiếu protein và chất sắt, hoặc rối loạn về tiêu hóa
Thuốc men như một vài thuốc trị thống- phong (gout),viêm khớp, trầm cảm, bệnh tim và cao huyết áp. Đôi khi phụ-nữ uống thuốc ngừa thai cũng có thể bị rụng tóc
Trị-liệu y-khoa như hoá-trị-liệu hay xạ-trị-liệu. Thông thường tóc mọc lại khi
trị-liệu ngưng
Sốt nặng, cúm nặng hay giải phẫu Tóc có thể bị thưa đi trong vòng ba hay bốn tháng sau khi bị bệnh hay giải-phẫu vì các sự việc này làm tóc chuyển nhanh sang giai đọan ngưng phát-triễn (telogen effluvium) làm cho tóc chậm mọc lại
Tuổi thơ Các trẻ sơ-sinh thuờng mất tóc trong vài tháng đầu.và lông tơ (vellus) sẽ đươc tóc vĩnh viễn thay thế. Thông thường em bé hay bị mất một mảng tóc ở sau đầu do cọ sát với đệm, ghế an toàn…nhưng tóc sẽ mọc lại khi em bé ngồi nhiều hơn.
Sinh nở Một số phụ-nữ mất nhiều tóc hơn trong nhiều tháng sau khi sinh đẻ. Lý-do là vì trong thời-kỳ thai nghén tóc chuyển nhanh sang giai- đoan anagen (tăng trưởng) và sau khi sanh tóc lại trở về trạng-thái bình thường
Làm đầu Các hoá-chất dùng để nhuộm tóc , đổi mầu tóc, uốn tóc bền nếp hay làm thẳng tóc có thể làm hư hay gãy tóc nếu dùng quá nhiều hay không đúng cách
Nhiễm khuẩn da đầu Các nhiễm khuẩn như bệnh nấm da (ringworm) có thể tấn-công tóc và da đầu làm cho rụng tóc. Thường ra sau khi bệnh hết tóc sẽ mọc lại .
.
TRỊ-LIỆU
Chứng hói, dù vĩnh viễn hay tam thời, không thể chữa đươc. Nhưng có những phưong-pháp giúp thúc-đẩy tóc tăng-trưởng hay che dấu chứng rụng tóc.
Đối với một vài loại alopecia (chứng rụng tóc từng vùng) tóc có thể mọc laị mà không cần trị-liệu
Trị-liệu bằng thuốc
Thuốc trị-liệu alopecia hiệu-nghiệm nhiều hay ít tùy theo nguyên- nhân của chứng rung tóc, tầm mức của chứng bệnh và phản-ứng của cơ-thể bệnh nhân. Thông thường hiệu-quả trị-liệu càng kém nếu mức-độ mất tóc càng cao.
Các thuốc trị-liệu rụng tóc đã được Cơ-quan Kiềm-soát Dược-phẩm chấp thuận gồm có
Minoxidil (Rogaine)
Thuốc này đươc bán không cần toa bác-sĩ có thể dùng để tri cả loai rụng tóc vì di truyền (androgenetic alopecia) và rung tóc từng vùng (alopecia areata). Đây lá một dung dich 2% hay 5% dùng để xoa trên da đầu hai lần một ngày nhằm giúp cho tóc mọc lại và để ngăn ngừa tóc rụng thêm. Có người thì tóc mọc lại có người thì chậm mất tóc hơn.
Tóc mọc lại nhờ thuốc minodoxil có thể thưa hơn và ngắn hơn tóc lúc trước nhưng đối với một số người cũng đủ để che những vùng đầu bị hói. Tóc mới sẽ ngưng mọc một khi ngưng không dùng thuốc.
Nếu sau 6 tháng không thấy hiệu-nghiêm thì không nên dùng nữa. Thuốc có thể làm ngứa da đầu
Finasteride (Propecia)
Loại thuốc này đươc bán dưới dang thuốc viên theo toa bác sĩ. Thuốc dùng để trị chứng hói của đàn ông. Nhiều người uống thuốc này chậm bị rụng tóc hơn và có một số lại có tóc moc lại. Thuốc chỉ có hiệu-nghiệm sau khi dùng nhiều tháng. Thuốc có tác-dụng ngăn-chặn không cho testosterone chuyển-hoà thành dihydrotestosterone (DHT) một loại hoóc-môn làm các nang tóc teo lại..Thuốc làm giảm chức-năng tình-dục. Thuốc sẽ hết hiệu-lực khi ngưng dùng
Phụ-nữ không nên dùng thuốc Finasteride.nhất là đối với các phụ-nữ đang còn tuổi sinh đẻ. Phụ-nữ mang thai dùng thuốc này có thể gây khuyết-tật cho bào thai
Corticosteroid
Thường ra thuốc này đưọc chích mỗi tháng vào da đầu để trị chứng rụng tóc alopecia areata. Đôi khi bệnh nhân phải uống thuốc viên nếu mất nhiều tóc.
Thuốc dưới dạng kem bôi ít hiệu nghiệm hơn chích
Anthralin (Drithocreme)
Anthratin là một hợp-chất tổng-hợp đựợc bán dưới dạng kem bôi hay thuốc mỡ.
Thuốc chủ-yếu dùng để trị chứng bệnh vẩy nến (psoriasis) nhưng cũng có thể dùng để kích-thich tóc moc lại trong trường hợp alopecia areata. Khi dùng thì bôi thuốc lên da đầu rồi gội sạch hàng ngày.
Trị-liệu bằng phẫu thuật
Phẫu-thuật cấy tóc và làm hẹp da đầu có thể dùng trong trường-hợp androgenetic alopecia khi mà các phương-pháp trị-liệu cổ-điển đều thất- bại.
Trong phẫu-thuật cấy tóc, bác-sĩ cắt từ phiá sau đầu hay bên đầu những mảng da nhỏ bé chứa một hay nhiều sợi tóc rồi đem cấy vào vùng bị hói. Thường ra phải làm phẫu thuật cấy tóc nhiều lần
.
Phẫu thuật làm hẹp da đầu nhằm giảm diên-tích vùng da đầu bị hói. Da đầu và đỉnh đầu trông thấy khít khao với nhau, nhưng thực ra da có tính đàn-hồi và có thể kéo dãn ra để có thể cắt bỏ bớt.,Sau khi phần da không có tóc bi cắt bỏ, phần da đầu có tóc đươc khâu lại.
Thay vì cắt bỏ, bác-sĩ cũng có thể xếp lớp da có tóc lên trên phần da hói .
Ngoài ra trong trưòng-hợp bệnh-nhân mất nhiều tóc, bác-sĩ cò thể kếp-hợp hai phẫu-thuạt cấy tóc và làm hẹp da đầu lại với nhau
Các khoa-học-gia cũng đang nghiên-cứu dùng gien di-truyền để chữa bệnh hói đầu
La solution- une greffe capillaire- Marie Caouette- 31/01/07
Hair loss- MayoClinic-03/27/07