Chứng mất ngủ khi về già

 

 

 

 

 

Sau nhiều năm mỗi ngày phải giậy sớm đi làm, nay tới tuổi về hưu bạn cảm thấy sung sướng khi nghĩ tới khỏi c̣n phải nghe tiếng reo đồng hồ báo thức và có thể tha hồ ngủ trễ vào mỗi buổi sáng. Nhưng than ôi! Khi vể hưư rồi bạn vẩn tiếp tục thức giấc vào lúc mặt trời mọc , và đêm bạn ngủ chẳng đươc yên giấc,

 

Thật ra khó ngủ và mất ngủ là những điểu thông thường xẩy ra khi con ngưởi về già. Nhưng không phải v́ thế mà bạn không tránh đươc mất ngủ. Bạn hăy t́m hiểu xem tại sao bạn mất ngủ. Một khi đă biết  lư do rồi bạn sẽ có nhiểu cách để có đươc những đêm ngủ yên lành.

 

Giấc ngủ b́nh thường vào tuổi già

 

Chúng ta càng lớn tuổi th́ cơ thể càng ít tiết tra  những chất then chốt để giúp cơ thể  quyết định khi nào đi ngủ và khi nào thức giấc. Mức hoóc-môn tăng trưởng giúp cho ngủ say cũng như mức  melatonin điểu chỉnh chu tŕnh ngủ và thức giấc đều giảm dần khi chúng ta già đi. Hậu quả là nhịp thời gian 24 tiếng (circadian cycle) --tức là đồng hồ nội thể ra lệnh chúng ta đi ngủ vào tối và thức giậy vào sáng—thay đổi. Điều này có thể làm cho  chúng ta đi ngủ sớm hơn hoặc thức giấc sớm hơn.

 

Càng về già, chúng ta có thể càng thấy khó  ngủ ngon vào ban đêm: chúng ta khó dỗ giấc ngủ, chúng ta ngủ không say, chúng ta thức giấc ba  bốn lần mỗi đêm.

 

Nhưng mặc dầu có những rối loan khó chịu như vậy, chúng ta vẫn cần  ngủ từ bảy tới tám tiếng mỗi đêm như là khi c̣n trẻ. Bởi v́  ban đêm  chúng ta thức giấc nhiều hơn và ngủ không đươc say nên chúng ta sẽ phải nằm trên giường nhiều hơn vào ban đêm hoặc chúng ta sẽ phải chợp mắt vào ban ngày  để bù cho đủ số tám tiếng ngủ ngon mỗi ngày.

 

Tự bản thân nó, các thay đổi liên quan tới tuổi già nói trên  thường ra không phải là chứng rối loạn vể giấc ngủ. Bệnh mất ngủ (insomnia) thông thường  không   phải do tuối già mà ra.

 

 

Các nguyên nhân của bệnh mất ngủ nơi người lớn tuổi

 

Có tới phân nửa số cao niên than phiền khó dỗ giấc ngủ và khó ngủ yên giấc. Nhiều yếu tố có thể gây nên t́nh trạng này:

 

1-Các điều kiện sức khoẻ có thể gây ra bệnh mất ngủ

 

Khi lớn tuổi, bạn có thể có những vấn để về sức khoẻ làm thay đối mô h́nh ngủ của bạn, chẳng hạn như:

 

Một vài căn bệnh , như viêm khớp,gây đau đớn làm bạn khó ngủ. Ngoài ra, nếu bạn bị đau kinh niên th́ bạn sẽ thức giấc mỗi khi trở ḿnh.

 

Nếu bạn bị tiểu đường, phù chân, có tiền liệt tuyến lớn ra hay không chủ động đươc tiêu tiểu th́ bạn có thể có nhu cầu đi tiểu thường xuyên hơn. Hơn nữa với tuổi già bàng quang sẽ nhỏ lại, nên người lớn tuổi lại càng phải đi tiểu nhiều hơn vào đêm.Mà một khi phải giậy đi tiểu quá nhiểu lẩn, bạn sẽ khó mà ngủ lại.

 

Những bệnh khác như bệnh tim và COPO có thể làm bạn khó ngủ. Nếu hơi thở của bạn không đều và không theo nhịp trong khi ngủ thỉ bạn có thể thức giấc nhiều lần vào nửa đêm, và như vậy làm sao bạn ngủ ngon giấc đươc !

 

Bạn hăy để ư xem điều ǵ làm bạn thức  giấc vào ban đêm hoặc làm bạn không ngủ được , rồi nói chuyện với bác sĩ của bạn. Có thể thay đổi chương tŕnh trị liệu sẽ giảm bớt những rối loạn vể giấc ngủ của bạn

 

2-Ưu tư và trầm cảm

 

Ưu tư, trầm cảm và những vấn đề vể cảm xúc khác có thể làm cho bạn khó ngủ vào đêm và đồng thời làm bệnh của bạn nặng thêm. Bạn nên biết là ưu tư và     trầm cảm có thể gây hậu quả nghiêm trọng, v́ vậy bạn cần phải cho bác sĩ của bạn biết ngay khi bạn cảm thấy đêm khó  ngủ v́ buồn chán hay bổn chồn lo lắng.

 

3-Thuốc men

 

Một số dược phẩm thông thường có thể làm bạn khó ngủ hay ngủ không yên giấc như:

·        thuốc chống trầm cảm

·        thuốc beta blockers

·        thuốc dăn phế quản ( bronchodilators)

·        calcium channel blockers

·        thuốc corticosteroids

·        thuốc tim mạch

·        thuốc làm tản máu (decongestants)

·        thuốc dạ dày-ruột

 

Khi vể già, chúng ta ai cũng phải uống một vài loại thuốc nào đó. Nếu đêm bạn mất ngủ th́ bạn cẩn cho bác sĩ hay để đổi thuốc hoặc đổi thởi điểm uống thuốc. trong ngảy.

 

Những chất như rươu, caffeine và nicotine cũng có thể làm khó ngủ. Bạn nên bớt dùng hay bỏ hẳn. Bạn nên biết là các triệu chứng thiếu nicotine và ngay cả các keo dán nicotine cũng có thể làm bạn mất ngủ nhưng chỉ tạm thời mà thôi,

 

4-Thay đổi nếp sống

 

Khi mà trách nhiệm hay hoạt động hàng ngày của bạn thay đổi th́ cơ thể cũng thích ứng theo. Bạn có thể  không tập thể dục nhiều như trước nữa, và như vậy cơ thể. sẽ không đ̣i hỏi bạn phải ngủ nhiều như trước v́ đươc nghỉ ngơi hơn trong ngày. Nếu bác sĩ của bạn cho phép, bạn có thể vận động thêm trong ngày như đi bộ hay là vườn chẳng hạn

 

Bạn chỉ nên tập thể dục vào ban ngày, hay ít nhất  hai tiếng đồng hồ trước khi đi ngủ. Thể dục làm tăng thân nhiệt làm bạn  khó ngủ hơn.

Bạn có thể không có đủ th́ giờ ra ngoài trời những ngày gẩn đây., thế  mà ánh nắng mặt trời lại rất cẩn thiết để giữ cho nhịp thời gian 24 tiếng (circadian rhythm) cũa cơ thể của bạn hoạt động điều ḥa. Nói chúng, mỗi ngày chúng ta cẩn phải  ra ngoài ánh sáng  khoảng hai tiếng đổng hổ để giúp cho cơ thể xác định lúcnào chúng ta cẩn ngủ lúc nào chúng ta phải thức giấc. Nếu bạn không   thể  ra ngoài hưởng ánh nắng mặt trời th́ bạn có thể yêu cầu bác sĩ cấp cho bạn một cái “hộp ánh sáng” phát ra ánh sáng giống như của mặt trời.

 

Bạn c ó thể sẽ buồn ngủ vào ban ngày nếu bạn cứ ở ru rú trong nhà ,chẳng hoạt động ǵ. Nhưng nếu bạn mà chợp mắt ngủ quá 20 phút th́ ban đêm bạn sẽ khó ngủ .

 

5-Các rối loạn về giấc ngủ

 

Một số rối loạn về giấc ngủ như nghẹt thở khi ngủ và hội chứng đau cẳng chân khi bất động  rất  thường xẩy ra cho người lớn tuổi. Cả hai chứng bệnh này có thể làm bạn thức giấc vào nửa đêm. Nếu người ngủ chung giường với bạn than phiển bạn ngáy to hoặc  cựa quậy nhiều  th́ bạn cẩn phải đi gặp bác sĩ

 

Bạn có thề làm gỉ?

 

Điều then chốt là phải chữa trị căn nguyên làm cho bạn mất ngủ.. Nếu t́nh trạng mất ngủ ảnh hưởng tới sinh hoạt hàng ngày của bạn th́ bạn phải đi gặp bác sĩ..Ngoài ra bạn cũng cần gặp bác sĩ trong những trường hợp sau đây:

 

Uống thuốc ngủ: chỉ là giải pháp tạm thời

 

Thuốc ngủ--dù là bán tự do hay cần toa bácsĩ—không phải là giải pháp lâu dài. Thuốc ngủ chỉ nên uống trong một thời gian ngắn dưới sự chỉ dẫn của bác sĩ. Nếu dùng thuốc ngủ có toa bác sĩ không đúng cách bạn có thể bị nghiền hay lệ thuộc vào thuốc. Thuốc ngủ làm người uống thuốc mơ màng nửa thức nửa ngủ, có thể gây rủi ro té ngă găy xương.

 

Nếu bạn gặp khó khăn về giấc ngủ th́ hăy hỏi bác sĩ xem thuốc ngủ có giúp ǵ cho bạn được không. Nhưng đừng nên vội uống thuốc ngủ, trước khi t́m cách giải quyết nguyên nhân dẫn đến mất ngủ

 

Khi một người ngáy làm bạn không ngủ đươc

 

Tiếng ngáy to của người ngủ cùng giường có thể làm bạn tỉnh giấc và không ngủ tiếp đươc nữa. Ngáy là một hiện tương thông thường, đôi khi chúng ta khi ngủ đều có thể ngáy., và ngáy lại trở thành thông thường hơn nữa khi chúng ta vể già.        

 

Đôi khi ngáy  báo hiệu một cái ǵ nghiêm trọng hơn, như chứng nghẹt thở khi ngủ (sleep apnea) chẳng hạn.. Nhưng thường ra ngáy chỉ gây khó chiụ mà thôi. Ngáy có thể là do các lư do sau đây:

 

Nều người ngủ cùng giường với bạn vẫn ngáy sau khi đă thử bỏ rươu hay giảm cân th́ bạn nên khuyên họ đi gặp bác sĩ.

Trong khi đó, để khỏi bị phiền hà v́ tiếng ngáy bạn có thể

 

Đừng chấp nhận sự mất ngủ

 

Bạn đừng bao giờ khuất phục trước sư mất ngủ v́ cho đó là một hiện tương tự nhiên của tiến trỉnh lăo hóa. Khi bị mất ngủ, bạn hăy nên đi gặp bácsĩ để cùng t́m ra một giải pháp tốt đẹp cho vần đề. Tôi tin chắc bạn sẽ t́m lại đươc những giấc ngủ êm đẹp!

 

            Insomnia isn’t inevitable as you age- Health Yahoo- 07/06/2006

 

Bài đọc thêm

 

Giấc ngủ là điều cần thiết

Sự mất ngủ kéo dài t́nh trạng trầm cảm của các người già

Thiếu ngủ có thể nguy hại đến tính mạng

Làm sao ngủ ngon hơn?