Tứ khoái của người cao niên
Nhân đọc điện báo “Việt Vùng Vịnh” chúng tôi thấy có bài sau đây của tác giả Trẩn Văn nói về “tứ khoái” của người cao niên chúng ta. Chạnh nhớ lại cái tứ khoái của thời tuổi trẻ, chúng tôi đă ṭ ṃ đọc xem th́ ra không phải vậy. Chắc tác giả chỉ muốn dùng tiêu đề “hấp dẫn” để thu hút sự chú ư của độc giả , chứ c̣n nội dung th́ “hoàn toàn có chiếu hướng “tâm linh”, siêu thoát nhiều hơn hồi vàng son thuở nào.” Qua bài này tác giả muốn các. cao niên chúng ta “có cái nh́n xuyên suốt về sức khỏe của ḿnh cho đến hồi chung cuộc của đời người”.
The tác giả cụ thể tứ khoái của tuổi già là Ăn - Ngủ - Thể dục – Du lịch hay nói ngắn gọn lại một tí thành Ăn - Ngủ - Thể - Du.
Chúng tôi xin trích lại dưới đây một phần bài viết để qúi bạn cùng thưởng lăm
TỨ KHOÁI CỦA QUƯ CỤ CAO NIÊN
....Bây giờ, chúng ta thử đề
cập đến tứ khoái của người già. Cái ăn cái ngủ thay đổi nhiều, phiền toái, người
lớn tuổi ăn ít ngủ ít mà c̣n kiêng khem hàng bao nhiêu thứ nữa như mỡ, đường,
mặn, chất nóng, chất cay và ngay cả cơm cũng phải hạn chế… V́ vậy, có nhiều
người bạn già của người viết, than trời trách đất, đến tuổi già sao kham khổ quá,
bác sĩ bảo kiêng, con cháu bảo phải cứ nhiều thứ quá, c̣n thú vị ǵ nữa cho cuộc
sống.
Khi ăn cá canh chua mà không chấm nước mắm nguyên chất th́ ăn canh chua làm sao
ngon được. Quư cụ ơi! Nước mắm nguyên chất mặn quá trời mà các cụ ngâm miếng cá
vào trong ấy rồi đưa vào miệng thưởng thức có thể tuyệt vời thích thú, nhưng các
cụ có biết không, nếu sau đó chốc lát, thử đo máu chắc chắn độ máu sẽ lên thêm
vài độ. V́ vậy, người cao huyết áp nên hạn chế tối đa ăn mặn để tránh cảnh đứt
bóng giữa “chừng xuân”. C̣n người có mỡ cao trong máu kể như da gà, da vit, da
heo quay chào thua hay các loại tôm cua, nói chung là đồ biển, ăn phải rất cẩn
trọng, chưa muốn nói không ăn lại càng tốt cho sức khỏe hơn. Quư vị cao niên có
độ đường trong máu cao, vượt qua biên giới, borderline, lại phải cử kiêng đường
như tuyệt đối. Qúy vị thử tưởng tượng uống cà phê pha đặc mà thiếu sữa đặc có
đường ngọt lịm như thói quen của người Việt ḿnh, quả thật uống cà phê lạt nhách
vô duyên. Nếu uống cà phê có nhiều sữa hoặc đường th́ chắc chắn qúy vị sẽ khổ sở
về bệnh tiểu đường sẽ gia tăng tốc độ. Như vậy, người lớn tuổi, về cảnh xế chiều,
món ngon cao lương mỹ vị thấy thèm rơi nước miếng hay nuốt nước bọt ừng ực, thật
tức cái ḿnh phải kiêng hay không được quyền thưởng thức tự do.
Ôi! khổ quá phải không quư vi cao niên, khi chúng ta vào tù cải tạo của CS 33
năm trước, nằm gỡ lịch đếm thời gian, ‘khổ thây mẹ”, bị đói khát triền miên,
thường cầu nguyện Trời Phật phù hộ cho được sống về với gia đ́nh vợ con… chỉ dám
ao ước được có mỗi bữa ăn một chén cơm không độn, ăn với nước mắm nguyên chất là
sướng cuộc đời rồi.
Nay được ở xứ Mỹ tự do, giàu sụ, thức ăn ngon ê hề, nhất là trong các tiệc đám
cưới, thiên hạ ăn nửa bỏ nửa, trông mà ngậm ngùi xót xa cho kiếp người tù và
giới nghèo khổ của chế độ cộng sản VN. Thức ăn đầy dẫy mà chúng ta không dám ăn
thả giàn để bù lại những năm tháng đói khát khổ sở cơ cực tột cùng, chúng ta
phải “dậm cẳng” kêu trời, trớ trêu con tạo…
Ai cũng biết, các thức ăn truyền thống và ăn uống đúng cách là thể hiện tính văn
hóa của dân tộc. Theo tôi, cái khổ nhứt của người già là ăn uống không được tự
do thoải mái làm cho cuộc đời giảm bớt thú vị. hào hứng,. Ngoài cách ăn uống ít
lại c̣n bị hạn chế, cấm đoán nhiều thứ quá làm mất tự do mà ḿnh đang sống trên
một đất nước tự do số 1 trên thế giới. Da gà, da vịt, da heo quay béo ngậy, ngon
ơi là ngon lại bảo mấy ông bà già cố gắng kiêng cử để tránh bị mỡ tích tụ trong
máu. Chưa hết, các loại tôm cua, nhất là tôm hùm nữa được thết đăi thịnh soạn
trong các yến tiệc mà bắt các cụ nh́n lơ th́ tội nghiệp các cụ lớn tuổi quá,
sống chẳng c̣n bao lâu nữa mà bắt nhịn các món ngon hấp dẫn này, có cụ nói chết
c̣n sướng hơn. Nhưng, Trần Văn tôi sẽ mách nước các cụ, đừng có “no” trong phần
dưới, đề cập đến sự ích lợi của tập thể dục, chơi thể thao tích cực và thường
xuyên, chúng ta sẽ hoá giải một phần nào sự lo lắng đó.
Mục đích bài viết này nhằm “gở rối tơ ḷng” tḥng của người lớn tuổi, có thể
giúp quư cụ ăn uống tương đối ít kiêng khem hơn mà đảm bảo sức khỏe của quư cụ
không hề hấn ǵ mới hay về các chứng bệnh nói trên.
Như trên đă tŕnh bày, ăn được ngủ được là tiên, không ăn không ngủ như tiền vứt
đi. Ăn và ngủ đi đôi với nhau,. Người lớn tuổi có nhiều th́ giờ nghỉ ngơi hơn
hồi c̣n trẻ, dù ăn ngủ ít, nhưng phải có chế độ ăn uống bổ dưỡng, cung cấp đủ
calories cho cơ thể với điều kiện tiên quyết là phải đảm bảo an toàn cho sức
khỏe nên ăn uống kiêng cử tùm lum và ngủ cũng phải có giờ giấc đàng hoàng...
Cái khoái thứ ba của người lớn tuổi là tập thể dục hay chơi thể thao thường
xuyên và cái khoái thứ tư, cái khoái cuối cùng của người già là được đi đây đó
càng nhiều càng tốt như làm chậm lại tuổi già, yêu đời hơn và đi một ngày đàng
học được một sàng khôn…
SỰ ÍCH LỢI CỦA LUYÊN TẬP THỂ DỤC
Đến tuổi về hưu chính thức, 65 tuổi, người xưa thường nói “quan tha ma bắt”, có
nghĩa là đến tuổi về chiều hết đi cày kiếm tiền để vui thú điền viên hay đi du
lịch đây đó cho biết mùi đời với thiên hạ, bù lại hàng mấy chục năm chịu cực khổ
“sáng vác ô đi, tối vác ô về” làm việc trả nợ áo cơm. Năm tháng đi cày đă quá
nhiều mà thời gian nghỉ cho khỏe cái thân già chẳng được bao lâu th́ có nhiều
thứ bệnh hỏi thăm sức khỏe và thần chết đến dụ khị, mời mọc ra đi.
Tóm lại, tuổi về hưu là tiếng chuổng cảnh báo quỹ thời gian trên cơi đời này của
chúng ta c̣n mỏng lắm, đó là những năm tháng cuối của đời người. Nếu quư cụ biết
lo xa, nghĩa là chúng ta phải năng tập thể dục thường xuyên coi như là nhu cầu
ăn và ngủ. Nếu quư cụ c̣n sức và con đam mê chơi thể thao nên chơi các môn thể
thao nhẹ cũng rất tốt cho tuổi già vừa giải trí vừa tăng cường sức khỏe. Nhờ có
tập thể dục mà chúng ta bảo quản quỹ thời gian qúy giá đó bằng cách làm chậm lại
sự lăo hóa, duy tŕ tốt sức khỏe, ngăn chặn nhiều chứng bệnh nguy hiểm…
Người già cần ăn ngủ ngon, du lịch có chất lượng để gây thêm hưng phấn, thoải
mái , khỏe mạnh trong suốt quá tŕnh về hưu th́ quả thật về hưu có chuổi dài
thời gian yêu đời và đáng sống. Muốn được như vậy, tọai ḷng cho những người lớn
tuổi, chúng ta phải có ư thức coi xem sự luyện tập thể dục là thỏi nam châm của
cuộc sống và là kim chỉ nam của tuổi thọ vậy.
Nếu quư cụ không chịu tập thể dục, chơi thể thao ǵ hết mà chỉ thích ngồi một
chỗ “động năo” cả ngày với bàn cờ tướng hay thức cả đêm để “luyện chưởng” hay
xem phim bộ thường xuyên hay vào “giải trí” ở các ṣng bài suốt sáng làm cho cơ
thể uể oải, mặt mày đờ đẫn, nhựa sống cũng bị loăng ra, energy trong người như
bị tiêu tan thành mây khói, ăn uống sễ mất ngon, tuổi thọ sẽ giảm xuống. Qúy cụ
chơi vài ván cờ tướng một ngày cũng giúp kích thích năo bộ ḿnh hoạt động tốt,
nên lắm, nhưng ham chơi nhiều quá th́ vô cùng tai hại làm cho năo bộ v́ làm việc
quá tải đưa đến mất căn bằng trong cuộc sống, lời thật mất ḷng đấy!.
CÁCH TẬP THỂ DỤC TỐT NHẤT
Theo khoa sư phạm cho bài học về thể dục cũng giống như cách dạy học cho học
sinh, nghiă là bài tập thể dục phải phù hợp với lứa tuổi và nam nữ cũng khác
nhau, các động tác giúp cho các cơ bắp phát triển đồng bộ cho một thân thể tráng
kiện trong một tâm hồn minh mẫn.
Nếu là giới phụ nữ, nhất là lúc c̣n trẻ quư vị phải chú trọng tập cho 3 ṿng số
1, số 2 và số 3 phát triển, nẩy nở hay co thắt lại như ư mới nói được là thành
công. Xin lỗi nhiều vị phụ nữ thấy công việc tập thể dục riêng cho 3 ṿng này
phải có nhiều thời gian, tính bằng năm, c̣n quư bà quư cô muốn đốt giai đoạn
“tiến nhanh tiến mạnh tiến vững chắc” vào chỗ tiền mất tật mang th́ cứ việc tự
do đi vào thẩm mỹ viện là xong. Nhưng, quư vị nên nhớ, đó chỉ là kết quả trước
mắt và nếu quư vị cũng lười tập thể dục nhằm giữ lại t́nh trạng “dễ coi” này ,
chỉ vài tháng hay năm sau sẽ “vũ như cẩn” và có chiều hướng đi xuống tệ hơn
trước lúc chưa có bàn tay phù thủy của thầy lang chuyên đẽo, gọt, bơm, độn, sửa
các cái.
C̣n giới mày râu, lúc trẻ ham trác táng, tứ đổ tường đều có từng trải, chắc chắn
quư vị ấy không bao giờ chịu tập thể dục v́ thể dục là khắc kỵ với các thứ mắc
dịch đó. Người xưa từng nói vô tửu bất thành lễ, nếu chúng ta uống rượu ít, xin
lỗi, tôi không phải là bác sĩ, nhưng lạm bàn, có thể giúp cho ḿnh thêm phần
hưng phấn. Cái lợi trước mắt của rượu, người nào uống ít sẽ thấy ăn uống “bắt”
hơn là không uống giọt nào, kế đến làm cho dạ dày thêm sung sức tiêu hóa các
thức ăn lẹ hơn và rượu cũng kích thích tâm sinh lư nữa. Nhưng, nếu uống rượu
nhiều quá sẽ đưa đến làm rối loạn nhiều bộ phận trong cơ thể và tai hại nhất là
lái xe rất nguy hiểm cho ḿnh và cho người khác. Hơn nữa khi cảnh sát phát hiện
t́nh trạng có uống rượu mà lái xe kể như bị phạt về tội DUI. Nghe nói bây giờ
tiền phạt các cái và phải đi làm cọt-vê, tính chung mất hơn 1 chục xấp giấy 100
và c̣n bị treo bằng nhiều tháng… v́ tội uống rượu lái xe. Chuyên này gây đủ thứ
phiền phức cho bản thân ḿnh và cho vợ con hay những người chung quanh. Qúy vị
nghe ai nói đi tập thể dục hàng ngày, yên chí, quư vị tin chắc những người đam
mê tập thể dục sẽ không uống rượu nhiều đến “quắc cần câu” và 3 bức tường khác
cũng bị họ chào thua v́ tập thể dục và các thứ tai hại về tứ đổ tường không đội
trời chung, nhưng cũng có trường hợp ngoại lệ, xin miễn bàn.
Chúng ta đă nói nhiều về tập thể dục, nhưng tập thế nào mới có bài bản và sẽ
giúp chúng ta đạt kết quả tốt mong muốn. Như trên đă nói, mỗi lứa tuổi và giới
tính đều có bài tập thể dục khác nhau. Nhưng, có điểm giống nhau, dù bất cứ ở
hạng tuổi nào, một bài thể dục cũng thường chia ra làm 3 phần và kể luôn một
động tác tập cho 1 bộ phần nào trong cơ thể cũng nên có 3 phần: khởi động, trọng
động và hồi tỉnh.
Thí dụ đi bộ hay chạy trên máy treadmill, cũng phải chia làm 3 phần với thời
lượng khác nhau. Khởi động chừng vài phút (2 phút) cho một lần tập chừng 30 phút,
phần cuối hồi tỉnh cũng chừng 3 phút. C̣n lại 25 phút dành cho phần trọng động
tức là phần chính của động tác đi (chạy) 30 phút trên máy treadmill. Khởi động
bao gồm động tác chậm để lấy trớn, làm nóng máy cơ thể (warm up), phụ nữ có thể
mới bắt đầu đi ở số 20 hoặc 25. Qua đến phần trọng động, tốc độ tăng 30, 35, đàn
ông có thể tăng lên 40.45…cho đến c̣n 2, 3 phút cuối để dành cho phần hồi tỉnh
tuột xuống dần dần cho đến 20 th́ chấm dứt tập trên treadmill 30 phút nhằm giúp
các cơ bắp giảm hoạt động và đến “xả hơi” hoàn toàn.
Xuống hồ bơi cũng vậy, khởi động chừng 1 hay 2 ṿng, sau đó bơi nhanh hơn với
nhiều kiểu bơi khác nhau (nếu chúng ta biết). Hai kiểu bơi thông dụng nhất là
bơi ếch và bơi săi (free style). người mới biết bơi hay càng lớn tuổi nên chọn
cách bơi ếch ít tốn sức hơn bơi săi, c̣n bơi bướm chỉ dành cho thanh niên thanh
nữ cường tráng và bơi ngữa cần am tường kỷ thuật cao. Trong các môn thể dục, có
thể nói môn bơi là môn có tác động đến tất cả các cơ bắp trong thân thể. Hạn chế
của môn này là nước thường lạnh nên các cụ dễ bị nhiễm lạnh. Tuy nhiên với
phương tiện ngày nay, hồ bơi trong nhà có điều ḥa nhiệt độ của nước, mùa đông
cũng như mùa hề, độ nóng lạnh của nước như nhau thích hợp cho người tập.
Tóm lại, bất cứ một bài tập thể dục nào cũng nên chia ra làm ba phần khởi động,
trọng động và hồi tỉnh. Phần khởi động là làm warm-up cơ thể, phần trọng động là
phần chính, chúng ta có thể tập nhiều thứ từ đầu, cổ, vai, 2 tay cho đến ngực,
lườn, bụng, lưng và 2 chân… Phần hồi tỉnh là lúc từ từ lấy lại sức hay nói cách
khác là “dưỡng quân” để chuẩn bị sang tập các thao tác khác. Người phụ nữ muốn
tạp ṿng số 1 được săn chắc hoặc được nẩy nở thêm, ở gym có nhiều máy tập cho vụ
này. Muốn cho ṿng số 2 được thon eo, bớt mỡ có rất nhiều máy tập cho ṿng này
kể cả ngồi ngâm trong bồn SPA đưa cái bụng phệ tổ chảng vào ṿi nước nóng bắn
mạnh ra vài phút làm vùng bụng ửng hồng lên, đốt mỡ hoặc đây mở chia cho các chỗ
khác. Kinh nghiệm cho thấy rằng, tôi cũng thích uống la ve, mỗi lần 1 lon và
hàng ngày có thẻ uống đến 2 hay 3 lon chia làm 3 lần xa nhau mà bụng đến giờ này
cũng không bị ph́nh như nhiều vị liền ông khác, mới trên 40, 50 cái xuân già mà
đ́ thường đưa cái bụng làm tiền đạo. Tôi cũng xin nói thêm, nếu quư vị lớn tuổi
mắc chứng bịnh thấp khớp chân nặng như tôi cách nay trên 7 năm. Hể mỗi lần tôi
bước đi, dù có mang giày đàng hoàng, tự nhiên từ ḷng bàn chân bị kích động đến
hệ thần kinh chạy lên tới óc làm đau nhói vô cùng. Tôi có đi bác sĩ về chân, cô
bác sĩ Từ Nguyễn Christine? (đường Timberlake - Sacramento), em ruột BS Từ
Nguyễn Đài Trang (cũng trị bệnh chân) khám nhiều lần kê toa cho thuốc và cô BS
này (lúc đó chưa lập gia đ́nh), một lần chích cho tôi 1 lọ thuốc ǵ đó mà tôi
quên tên thuốc, chích thẳng vào ḷng bàn chân với cây kim chích tổ chảng và dài
nữa, ai yếu bóng viá sẽ khiếp đảm. Cô BS c̣n nói với tôi, Ba của con cũng bị đau
như Bác và cũng chích như vậy mà đến nay ông vẫn c̣n đau. Cô BS nhấn mạnh loại
thuốc này chữa thấp khớp rất hay, nhưng mỗi người chỉ được sử dụng tối đa 2 lần.
Khi chích vô xong, tôi cảm thấy như thuốc thần, hết đau liền, bước xuông đi ngon
lành và cô BS c̣n dặn ḍ, khi bác đi giày nên để tấm lót này để cho gót chân cao
hơn phần đầu bàn chân. Cháu biếu bác cái đệm gót chân, bác sẽ đi bớt đau và bác
phải tập thể dục (cách tập của quư bà, quư cô), dựa lưng sát tường rồi gồng
chuyển mấy ngón chân cấm xuống thảm và gót chân đưa hỏng lên tập nhiều lần. Vài
tháng sau, tôi bị đau chân trở lại và tôi thường xuyên đi BS gia đ́nh xin thứ
thuốc trị cái thứ bệnh măn tính này.
T́nh cờ tôi đi tập thể dục, vào ngồi trong SPA, tự nhiên nảy ra sang kiến, biết
đâu ḿnh gập bàn chân đưa ngay vào lỗ thổi nước nóng có thể trị cái chứng thấp
khớp bàn chân trái của ḿnh. Chừng mấy ngày sau, tôi cảm thây chỗ đau ở ḷng bàn
chân như không c̣n nữa, tôi dùng mấy ngón tay bóp mạnh vào, không thấy đau buốt
chạy tới óc như xưa và cũng từ đó tôi giă từ cái vụ xin thuốc trị đau nhức ḷng
bàn chân nữa. Dù vậy cho đến bây giờ, tôi vẫn thường đi giày có độn đế cao gót
không phải để cho cái mông của ḿnh “vêu” như qúy cô người mầu hay thi hoa hậu,
đi giày cái gót cao hơn cả tấc, cái mông vêu, uốn éo dễ sợ.
Một bài tập thể dục gọi là bổ ích, nghĩa là phải có thời lượng rơ ràng và mỗi
phần của bài tập phải được phác họa trong đầu trước khi tập.
Cái tôi là cái đáng ghét, nhưng nói về tập thể dục, phải dùng cái tôi ra để ḿnh
rút kinh nghiệm và phổ biến đến các bạn già của ḿnh. Năm nay, tôi được gần 7 bó
tư, kể ra cũng già bấm không lủng rồi, nhưng mỗi ngày tôi phải dành khoảng 2
tiếng để tập thể dục tại một cái gym cách nhà mất chừng 15 phút lái xe trên xa
lộ. Tôi quan niệm ḿnh dành th́ giờ để ăn để ngủ th́ bắt buộc cũng phải dành th́
giờ để tập thể dục, rèn luyện thân thể cho tráng kiện.
Đầu tiên, tôi tập trên máy treadmill đúng 38 phút được 2 miles 6 (vừa qua khỏi 4
Km, 2,5 miles đúng 4 Km). Kế đên, tôi tập co giũi chân cũng trên cái máy có ghi
số tối đa là số 10, dùng 2 tay kéo mạnh và chân co đẩy ra đúng 5 phút hoặc nhiều
hơn tùy ngày tôi có nhiều hay ít th́ giờ. Cái máy này chú trọng đến 3 cơ phận
của chúng ta là đôi chân, đôi tay và cái bụng nữa. Xin thưa với quư vị, đến tuổi
già từ 65 trở lên, chân mơi gối chùng rồi, tay chân đều xuống cấp mà chân chúng
ta yếu trước. Nếu quư cụ có da có thịt mà đến tuổi già th́ rất tội nghiệp cho 2
chân phải gánh trọng lượng quá nặng. Mọi người nam cũng như nữ, chân tay yếu
trước thấy rơ, v́ vậy chúng ta muốn đi đứng được lâu dài khỏi cân phải chống gậy,
đi xe lăn hay walker là quư vi phải cố gắng và tích cực tập đôi chân ḿnh, càng
đi bộ nhiều, chân càng khỏe (chưa kể các thứ bệnh khác bắt buộc phải đi xe lăn
hay dùng gậy trợ giúp). Tập trên máy treadmill cũng là cách tập đôi chân và cái
máy này c̣n giúp chúng ta tập cho bụng, tay, lưng lườn được ưa nh́n hơn…Cái máy
kế tiếp thứ ba và thứ tư là tôi tập về tay và ngực để cho “hai g̣ bồng đảo sương
c̣n ngậm” của người già dù là đực rựa cũng u lên một chút, khoe của cho đẹp với
đời và lưng đ́ đứng c̣n thắng. Hết 4 món ăn chơi tập trên máy, cái áo may-ô của
tôi đă thấm mồ hôi, như vậy các chất mỡ trong cơ thể phần nào đă bị thiêu đốt
rồi. Kế đến, tôi đi thay quần áo để ngâm trong hồ nước nóng SPA tối đa 10 phút
chủ yếu cho ḍng nước nóng thổi vào lưng, bụng và chân cho săn chắc cũng như
ngăn, ngừa bệnh thấp khớp măn tính của ḿnh. Sau cùng là xuống bơi đúng 15 ṿng
mỗi ṿng 25 mét, tổng cộng được 750 mết. Khi nào hứng, tôi bơi luôn một lèo 20
ṿng đúng 1 kilômét. Thế là chấm dứt một buổi tập thể dục hào hứng, bổ ích và
cuối cùng đi tắm rồi lái xe về. Nếu đi tập vào buổi chiều, khi về đến nhà nên
“làm” một lon hay chai bia hoặc 1 ly rượu chát cho ấm ḷng chiến sĩ già. Khi ăn
cơm, các thức ăn, tôi không phải cử kiêng ǵ nhiều cả, mỡ đường, mặn đều nạp vào
cơ thể an toàn với một số lượng vừa phải.
KẾT LUẬN
Chúng ta có thể nói là ḿnh có hạnh phúc thực sự khi có sức khỏe tốt, chịu đi
tập thể dục, có cơ hội du lịch thường xuyên, ngủ ngon, ăn uống ít kiêng cử khi
vào tuổi hoàng hôn. Thiên đàng không phải đi t́m đâu cho xa mà Thiên đàng do ta
dựng lên và chui vào đó mà hưởng hạnh phúc vậy./
Bài đọc thêm.
Già sao cho …sướng
Các đại-lăo sống vui với tuổi
trên trăm